Hơn một thập kỷ qua, tại Quảng Trị, một nhóm người dân địa phương âm thầm bảo vệ đàn voọc gáy trắng quý hiếm trên các dãy núi đá vôi. Không kinh phí, không chế độ, họ kiên trì tuần tra, tháo bẫy, giữ rừng và góp phần phục hồi môi trường sống cho loài linh trưởng đang đối mặt nguy cơ tuyệt chủng.
- Tai nạn giao thông tại Hà Nội .Tai nạn giao thông tại Hà Nội giảm mạnh trong kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ
- Việt Nam ghi nhận hơn 8.000 trẻ chào đời trong bốn ngày nghỉ Tết
Hành trình hơn một thập kỷ bảo vệ loài linh trưởng quý hiếm
Hơn 10 năm qua, ông Nguyễn Thanh Tú cùng nhiều người dân xã Tuyên Phú lặng lẽ vào rừng bảo vệ đàn voọc gáy trắng. Nhóm tình nguyện được thành lập sau khi ông Tú phát hiện đàn voọc khoảng 10 con vào tháng 5/2012. Qua quan sát, ông nhận ra đặc điểm má và gáy viền trắng đặc trưng của loài. Đây là loài thuộc nhóm động vật nguy cấp, nghiêm cấm săn bắt dưới mọi hình thức.
Voọc sống theo đàn nhỏ từ 5 đến 15 con. Chúng thường sinh sống trên vách đá, hang động và ăn lá non, chồi cây. Lo ngại nguy cơ tuyệt chủng, ông Tú quyết định vận động người dân cùng tham gia bảo vệ rừng. Từ vài người ban đầu, tổ bảo tồn hiện có 16 thành viên. Các thành viên tự lo kinh phí đi lại, ăn uống khi tuần tra.

Họ thay phiên nhau theo dõi đàn voọc mỗi ngày, bất kể thời tiết khắc nghiệt. Những ngày cuối năm, tổ hoàn thành hai cây cầu dây bắc qua tuyến đường chia cắt các dãy núi. Công trình giúp voọc di chuyển an toàn giữa các khu rừng. Kinh phí hơn 40 triệu đồng do các nhà hảo tâm hỗ trợ. Các thành viên ghi nhận nhiều đàn voọc đã sử dụng cầu ngay sau khi hoàn thành.
Nỗ lực cộng đồng góp phần phục hồi hệ sinh thái rừng
Những ngày đầu bảo vệ rừng, các thành viên phải đối mặt nhiều khó khăn và nguy hiểm. Ông Tú từng tiếp cận thợ săn để thu thập thông tin, nhiều lần bị đe dọa. Một số người từng săn bắt động vật hoang dã nay đã tham gia bảo vệ rừng. Họ cùng tuần tra, tháo bẫy và ngăn chặn các hành vi xâm hại môi trường. Có thời điểm, nhóm gỡ hàng trăm dây bẫy trong một chuyến đi rừng. Những khu vực hiểm trở thường là nơi thợ săn đặt nhiều bẫy nhất.
Các thành viên phải vượt núi từ sáng sớm đến chiều tối mới trở về. Công việc vất vả nhưng họ vẫn duy trì đều đặn suốt nhiều năm. Đến tháng 12/2018, khu vực này được đưa ra khỏi quy hoạch mỏ đá. Sau đó, hơn 500 ha rừng núi đá vôi được quy hoạch thành rừng đặc dụng bảo vệ nghiêm ngặt. Kết quả khảo sát tháng 7/2020 ghi nhận 22 đàn với 156 cá thể trong khu vực. Dù chưa có đợt kiểm đếm mới, thực tế cho thấy đàn voọc sinh sản ổn định.
Nhiều đàn xuất hiện thêm con non. Các lực lượng kiểm lâm đánh giá hoạt động của tổ tình nguyện góp phần quan trọng vào bảo vệ đa dạng sinh học. Nhóm thường xuyên cung cấp thông tin giúp xử lý vi phạm kịp thời. Gần 14 năm bền bỉ giữ rừng, những người dân địa phương vẫn âm thầm theo dõi từng đàn voọc. Với họ, hình ảnh voọc chuyền cành trên vách đá là phần thưởng lớn nhất cho hành trình gìn giữ thiên nhiên.
Theo: VnExpress