Sức khỏe tim mạch của người cao tuổi phụ thuộc vào việc kiểm soát huyết áp phù hợp, bởi chỉ số quá cao làm tăng nguy cơ biến chứng, còn hạ huyết áp quá mức có thể gây choáng, ngất.
- Mười bị can trong vụ mang hung khí đi tìm người gây sự
- Phường Quyết Thắng di dời điểm tập kết xe gom rác
- Vì sao tuổi càng cao giảm cân ngày càng kém hiệu quả?
Theo các chuyên gia sức khỏe, người từ 75 tuổi trở lên bị tăng huyết áp có thể giảm nguy cơ biến cố tim mạch khi kiểm soát huyết áp tâm thu dưới 120 mmHg. Tuy nhiên, mục tiêu điều trị cần được cân nhắc theo tình trạng sức khỏe, khả năng điều hòa huyết áp và các loại thuốc người bệnh đang sử dụng.
Khi tuổi tác tăng, các động mạch lớn thường trở nên cứng hơn, giảm độ đàn hồi, khiến huyết áp có xu hướng tăng. Tình trạng này kéo dài làm tăng áp lực lên thành mạch, buộc tim hoạt động nhiều hơn và làm gia tăng nguy cơ đột quỵ, bệnh mạch vành, suy tim hoặc tổn thương thận.
Kiểm soát huyết áp là một trong những biện pháp quan trọng nhằm hạn chế các biến chứng tim mạch. Tuy nhiên, việc lựa chọn mức huyết áp mục tiêu cần dựa trên bằng chứng y khoa và đặc điểm của từng người bệnh, thay vì mặc định chỉ số càng thấp càng tốt.
Một nghiên cứu đăng trên chuyên san JAMA đã phân tích dữ liệu của hơn 2.600 người từ 75 tuổi trở lên, có tăng huyết áp nhưng không mắc tiểu đường. Kết quả cho thấy nhóm được kiểm soát huyết áp tâm thu dưới 120 mmHg có nguy cơ gặp các biến cố tim mạch, gồm đau tim, đột quỵ và suy tim cấp, thấp hơn 34% so với nhóm duy trì chỉ số dưới 140 mmHg.
Dù ghi nhận lợi ích từ việc kiểm soát huyết áp chặt chẽ, kết quả này không có nghĩa mọi người cao tuổi đều cần hạ huyết áp xuống mức thấp nhất có thể. Việc điều trị phải đồng thời tính đến nguy cơ tụt huyết áp, đặc biệt ở những người thường xuyên chóng mặt hoặc gặp khó khăn khi thay đổi tư thế.
Ở người lớn tuổi, khả năng điều chỉnh huyết áp của cơ thể có thể chậm hơn trước. Khi đứng lên đột ngột sau thời gian ngồi hoặc nằm lâu, máu có xu hướng dồn xuống phần dưới cơ thể; nếu cơ chế điều hòa không phản ứng kịp, huyết áp có thể giảm tạm thời, gây choáng váng, chóng mặt, nhìn mờ hoặc ngất xỉu, tình trạng được gọi là hạ huyết áp tư thế đứng.
Ngoài sự thay đổi tư thế, một số loại thuốc hạ huyết áp cũng có thể gây chóng mặt hoặc làm tăng nguy cơ tụt huyết áp ở người nhạy cảm. Vì vậy, bác sĩ cần đánh giá loại thuốc, liều dùng, bệnh nền và triệu chứng thực tế để điều chỉnh phác đồ điều trị phù hợp với từng bệnh nhân.
Để theo dõi huyết áp tại nhà chính xác hơn, người cao tuổi nên ngồi nghỉ yên lặng khoảng 5 phút trước khi đo, giữ lưng có điểm tựa, đặt hai bàn chân bằng phẳng trên sàn và kê cánh tay ngang mức tim. Tư thế đo đúng giúp hạn chế những sai lệch không cần thiết khi theo dõi chỉ số huyết áp.
Nếu thường xuyên chóng mặt hoặc choáng khi đứng lên, người bệnh cần thông báo với bác sĩ để được kiểm tra huyết áp ở các tư thế nằm, ngồi và đứng, đồng thời rà soát các loại thuốc đang sử dụng và tình trạng mất nước. Những biểu hiện này cần được đánh giá cụ thể để xác định nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp.
Người bệnh không nên tự ý ngừng thuốc hoặc giảm liều chỉ vì một vài lần đo ghi nhận huyết áp thấp. Nếu xuất hiện ngất xỉu, chóng mặt kéo dài hoặc suy yếu cơ thể sau khi điều chỉnh thuốc, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra kịp thời.
Mộc Linh (tổng hợp)
