Từ mở rộng diện tích cây trồng có giá trị đến nâng cao hiệu quả kinh tế rừng, xã Thanh Mai (Thái Nguyên) đang từng bước đa dạng hóa sinh kế, tạo nguồn thu ổn định và cải thiện đời sống người dân.
- Thanh tra quản lý vốn và tài sản nhà nước tại Bưu điện Việt Nam
- Bolivia ban bố tình trạng khẩn cấp trước nguy cơ El Nino
- Vụ án mạng khiến một căn nhà bị phong tỏa
Xác định giảm nghèo là nhiệm vụ trọng tâm, xã Thanh Mai tập trung khai thác lợi thế về đất đai, thổ nhưỡng và cây trồng bản địa để phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp. Cùng với hỗ trợ sinh kế, địa phương chú trọng nâng cao giá trị sản phẩm và cải thiện điều kiện sống, hướng tới mục tiêu giảm nghèo bền vững.
Thanh Mai được thành lập trên cơ sở sắp xếp ba xã Thanh Mai, Thanh Vận và Mai Lạp, có diện tích tự nhiên khoảng 111,8km², gồm 10 thôn, bản. Với kinh tế chủ yếu dựa vào sản xuất nông, lâm nghiệp, địa phương xác định đa dạng hóa cây trồng, vật nuôi và khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai là những hướng đi quan trọng để nâng cao thu nhập cho người dân.
Một trong những mô hình mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét là trồng bí xanh. Được người dân đưa vào sản xuất cách đây gần 10 năm, từ một vài hộ trồng thử nghiệm, diện tích cây bí xanh trên địa bàn toàn xã hiện đã mở rộng lên hơn 5ha.
Giống bí được lựa chọn có quả dài, ruột đặc, vỏ không có phấn, trọng lượng trung bình từ 2-3kg/quả. Giá bán dao động từ 5.000-10.000 đồng/kg, có thời điểm đạt 15.000 đồng/kg. Mỗi năm, người dân có thể canh tác hai vụ, qua đó tạo thêm nguồn thu ổn định.
Ông Hà Văn Khanh, Trưởng thôn Tân Thành, cho biết ban đầu người dân chủ yếu tự tìm hiểu thông tin trên mạng, nhận thấy cây bí xanh có hiệu quả kinh tế cao gấp 3-4 lần so với trồng lúa nên đã mạnh dạn đưa vào trồng thử nghiệm.
Qua thực tế, cây bí cho thấy hiệu quả rõ rệt. Đặc biệt, chính quyền địa phương hỗ trợ kết nối, tiêu thụ sản phẩm, giúp người dân yên tâm hơn khi mở rộng diện tích.
Đa dạng cây trồng, nâng giá trị kinh tế rừng
Bên cạnh bí xanh, Thanh Mai khuyến khích người dân lựa chọn những loại cây trồng có giá trị kinh tế, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng từng khu vực. Đến nay, toàn xã có 27ha cam, hơn 31ha quýt, 2ha hồng không hạt, 11ha mơ và trên 13ha chuối.
Ông Diệp Văn Năm, Chủ tịch UBND xã Thanh Mai, cho biết mỗi vùng đất của địa phương có những lợi thế riêng về thổ nhưỡng và cây trồng. Vì vậy, xã tập trung định hướng người dân phát huy thế mạnh của các loại cây bản địa, từng bước phát triển thành sản phẩm hàng hóa.
Địa phương ưu tiên những sản phẩm có tiềm năng đạt tiêu chuẩn OCOP nhằm xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị kinh tế. Đây cũng là hướng đi giúp hoạt động sản xuất nông nghiệp từng bước chuyển từ quy mô nhỏ lẻ sang phát triển hàng hóa.
Cùng với trồng trọt, lâm nghiệp tiếp tục được xác định là ngành kinh tế trọng điểm, tạo nguồn thu quan trọng cho nhiều hộ dân. Thanh Mai hiện có hơn 1.000ha rừng sản xuất. Thay vì chỉ chú trọng mở rộng diện tích, người dân ngày càng quan tâm nâng cao chất lượng và giá trị rừng trồng thông qua áp dụng các tiêu chuẩn quản lý rừng bền vững FSC.
Việc quản lý rừng theo tiêu chuẩn FSC được xem là hướng đi quan trọng nhằm nâng cao giá trị gỗ, ổn định đầu ra và cải thiện hiệu quả kinh tế trên cùng diện tích đất sản xuất.
Ông Nguyễn Đình Trọng, Trưởng thôn Thanh Vận, chia sẻ thôn hiện có 250 hộ dân, trong đó trồng rừng là hoạt động sản xuất chủ yếu. Những năm gần đây, người dân tích cực trồng và quản lý rừng theo tiêu chuẩn FSC. Nhờ đó, giá trị gỗ được nâng lên, đầu ra sản phẩm ổn định hơn, góp phần cải thiện thu nhập và đời sống của các hộ dân.
Không chỉ hỗ trợ phát triển sản xuất, xã Thanh Mai còn chú trọng bảo đảm điều kiện nhà ở cho hộ nghèo, giúp người dân ổn định cuộc sống và có thêm động lực vươn lên. Trong năm 2026, địa phương triển khai hỗ trợ sửa chữa 30 nhà, xây mới 6 nhà.
Cuối năm 2025, xã Thanh Mai còn 347 hộ nghèo và 257 hộ cận nghèo. Với mục tiêu mỗi năm giảm từ 3% số hộ nghèo, cận nghèo trở lên, địa phương đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp, trong đó ưu tiên tạo sinh kế, nâng cao năng lực sản xuất và cải thiện điều kiện sống cho người dân.
Việc phát huy lợi thế cây trồng bản địa, nâng cao giá trị kinh tế rừng gắn với hỗ trợ nhà ở đang tạo thêm nền tảng để Thanh Mai từng bước cải thiện thu nhập, thu hẹp khoảng cách đời sống và thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững.
Thiên An (tổng hợp)
