Tĩnh Gia, Thanh Hóa – Những người làm nước mắm ở Ba Làng đang tiếp nối nghề truyền thống gần 400 năm, đồng thời phát triển sản xuất và mở rộng thị trường.
- Bão lớn gây ngập lụt, mất điện trên diện rộng ở Mỹ
- 13 tài khoản ngân hàng trong đường dây Net.win
- Mưa lớn phủ kín TP.HCM trong giờ tan tầm
Nghề được truyền qua nhiều thế hệ, với phương pháp ủ chượp từ cá cơm tươi và muối theo công thức riêng. Nước mắm thường được ủ 2-3 năm, trong khi tháng 5 và tháng 11 là hai mùa chính thu mua cá, tép làm nguyên liệu.
Sinh ra trong gia đình có nhiều đời làm nước mắm, bà Nguyễn Thị Lài, 61 tuổi, trú tổ dân phố Thượng Hải, phường Tĩnh Gia, sớm gắn bó với nghề chế biến thủy sản. Những năm đầu, cơ sở gia đình bà hoạt động nhỏ, chủ yếu phục vụ người tiêu dùng trong vùng.
Không chỉ giữ phương pháp truyền thống, người dân Ba Làng còn chú trọng chất lượng, an toàn sản phẩm và thay đổi cách kinh doanh. Bà Lài thuê một gian hàng trước cổng Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa để bán sản phẩm, mang lại thu nhập trung bình khoảng 200 triệu đồng mỗi năm.

Từ những chum mắm đầu tiên đến thị trường rộng hơn
Một người tiếp nối nghề là chị Lê Thị Liễu, 48 tuổi, trú tổ dân phố Đông Hải, phường Tĩnh Gia. Sau khi lập gia đình năm 1998, chị bắt đầu mưu sinh bằng một cửa hàng hải sản nhỏ trong điều kiện thiếu vốn, ít kinh nghiệm và thị trường chưa ổn định.
Bước ngoặt đến năm 2003, khi một mùa moi và cá cơm được mùa nhưng lượng nguyên liệu lớn lại khó tiêu thụ. Không để hải sản hư hỏng, chị Liễu tận dụng kinh nghiệm gia đình để ủ mắm. Từ những chum mắm đầu tiên, chị đạp xe đến nhiều vùng quê trong tỉnh giới thiệu sản phẩm. Chị còn cho khách dùng trước và chỉ nhận tiền khi sản phẩm được tin dùng.

(Ảnh minh họa: TNM)
Kiên trì lấy chất lượng làm nền tảng, cơ sở của chị từng bước mở rộng quy mô, đầu tư máy móc, kho đông lạnh cùng hệ thống ngâm ủ, sấy và đóng gói. Đến nay, gia đình chị có 7 sản phẩm được chứng nhận OCOP, doanh thu khoảng 16 tỷ đồng mỗi năm và lợi nhuận khoảng 4 tỷ đồng.
Sản phẩm được tiêu thụ trong nước và xuất sang một số thị trường như Trung Quốc, Đài Loan, Hàn Quốc. Hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 80 lao động, với thu nhập bình quân 7-10 triệu đồng/người/tháng.
Chị Liễu còn hỗ trợ vốn không tính lãi cho hơn 50 hộ gia đình phát triển kinh doanh, đồng thời tạo thêm việc làm thời vụ cho lao động địa phương.

(Ảnh minh họa: TNM)
Theo ông Trần Hoàng Gia, Phó Chủ tịch UBND phường Tĩnh Gia, việc duy trì và phát triển nghề làm nước mắm truyền thống góp phần giữ nghề của cha ông, đồng thời tạo sinh kế, việc làm và thu nhập cho người dân. Việc nâng cao chất lượng, mở rộng thị trường và thay đổi phương thức kinh doanh đang tạo thêm động lực để nghề truyền thống tiếp tục phát triển.
Nguyên Hương (tổng hợp)
