TP.HCM – Bệnh viện Tâm Anh dự kiến đưa hệ thống xạ trị proton MEVION S250-FIT tích hợp AI vào vận hành từ năm 2027, mở thêm khả năng điều trị ung thư bằng công nghệ proton tại Việt Nam.
- Ăn chuối buổi sáng có thể đem lại những thay đổi gì cho cơ thể
- Sầu riêng giảm giá, Black Thorn vẫn giữ giá cao
- Dân làng Nghệ An giữ tục “cướp lộc” trăm năm
Tháng 2/2026, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ký hợp đồng với Mevion Medical Systems (Mỹ) để mua và chuyển giao công nghệ vận hành hệ thống này. MEVION S250-FIT dự kiến được lắp đặt tại Bệnh viện Tâm Anh từ đầu năm 2027, vận hành thử nghiệm trước khi chính thức hoạt động vào giữa năm.
Hệ thống có giá trị được công bố hơn 2.000 tỷ đồng và là phiên bản xạ trị proton mới tích hợp AI. Tâm Anh cũng là đơn vị đầu tiên tại châu Á ký hợp đồng mua MEVION S250-FIT phiên bản mới này.
Công nghệ được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) cấp phép sử dụng từ tháng 10/2025, trong khi Stanford là đơn vị đầu tiên đặt mua để phục vụ điều trị. Do số lượng hệ thống được cung cấp còn hạn chế, Việt Nam trở thành quốc gia thứ hai sau Mỹ đặt mua hệ thống, phần mềm và công nghệ của phiên bản này.
Sau khi hợp đồng được ký, Mevion bắt đầu sản xuất hệ thống theo các tiêu chuẩn được yêu cầu. Theo kế hoạch, thiết bị sẽ được đưa vào Bệnh viện Tâm Anh từ đầu năm 2027, thử nghiệm trước khi dự kiến vận hành chính thức cùng thời điểm khánh thành Bệnh viện Đa khoa và Ung bướu Tâm Anh tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng, TP.HCM.
Điểm khác biệt đáng chú ý của MEVION S250-FIT là người bệnh có thể được xạ trị proton trong tư thế ngồi. Tháng 4/2026, hệ thống này được Mevion chuyển giao và vận hành tại Trung tâm Ung thư Stanford Medicine, Mỹ, đánh dấu lần đầu tiên người bệnh được xạ trị proton ở tư thế ngồi thay cho tư thế nằm truyền thống.
Tư thế này giúp bác sĩ di chuyển người bệnh trong quá trình điều trị trong khi nguồn proton giữ nguyên vị trí. Việc xoay người bệnh vì thế thuận lợi hơn so với phương án phải di chuyển một hệ thống máy lớn xung quanh họ.
Tại ESTRO 2026 diễn ra vào tháng 5/2026, gần 70% chuyên gia tham gia khảo sát nhận định xạ trị proton tư thế ngồi có thể trở thành hướng điều trị phổ biến đến năm 2035. Đây được xem là một phần quan trọng trong thiết kế của các hệ thống proton thế hệ mới.
So với xạ trị Photon sử dụng tia X đi xuyên qua cơ thể, liệu pháp Proton có khả năng tập trung năng lượng vào vị trí khối u và dừng đường tia tại khu vực cần điều trị. Công nghệ tích hợp AI được sử dụng để phân tích và xác định vị trí khối u, trong đó có những trường hợp khối u rất nhỏ hoặc nằm ở vị trí khó.
Theo bài gốc, hệ thống có thể tập trung chùm tia vào khối u và hạn chế tác động tới các vùng xung quanh. Nhờ đó, MEVION S250-FIT được kỳ vọng hỗ trợ điều trị những khối u nằm sâu, phức tạp hoặc nhạy cảm như ung thư đầu cổ, não, tủy sống, phổi và gan, đồng thời bảo vệ tốt hơn các mô lành và cơ quan quan trọng.
Dữ liệu triển khai xạ trị proton tư thế ngồi tại Stanford Medicine được trình bày tại Đại hội thường niên lần thứ 27 của Hiệp hội Xạ trị và Ung thư Châu Âu (ESTRO 2026). Theo dữ liệu này, hệ thống Mevion S250-FIT có khả năng chiếu tia tiêu diệt khối u với độ chính xác nhỏ hơn từng milimet, trong khi tỷ lệ kiểm tra chất lượng đạt 97–99,8%.
Hệ thống còn tích hợp máy chụp cắt lớp vi tính (CT) ngay tại chỗ ở tư thế ngồi. Chất lượng hình ảnh, độ ổn định và độ chính xác của hình ảnh giúp bác sĩ tính toán cũng như điều chỉnh liều xạ trong quá trình điều trị.
Một thay đổi khác nằm ở quy mô của hệ thống. Trong khi các trung tâm proton thế hệ đầu hoặc mô hình nhiều phòng điều trị có thể cần diện tích lên tới hàng nghìn mét vuông, MEVION S250-FIT được thiết kế tinh gọn hơn nhờ tích hợp máy gia tốc trực tiếp.
Diện tích xây dựng của hệ thống được giảm xuống khoảng 111,5m², đồng thời thời gian triển khai cũng được rút ngắn. Quy mô này được xem là yếu tố giúp công nghệ xạ trị proton có thêm khả năng tiếp cận tại nhiều cơ sở hơn.
Với kế hoạch đưa MEVION S250-FIT vào vận hành, Bệnh viện Tâm Anh sẽ tiếp cận công nghệ xạ trị proton thế hệ mới của Mevion tại Việt Nam. Hệ thống được kỳ vọng tạo thêm cơ hội để người bệnh trong nước tiếp cận liệu pháp xạ trị proton hiện đại ngay tại Việt Nam thay vì phải ra nước ngoài điều trị.
Nguyên Hương (tổng hợp)
